Open post

Ανωτάτη Σχολή Καλών Τεχνών – 3 Ιουλίου 1930

Ανωτάτη Σχολή Καλών Τεχνών – 3 Ιουλίου 1930

Η Σχολή Καλών Τεχνών, το παλαιότερο ελληνικό εκπαιδευτικό ίδρυμα για τις τέχνες, έχει μια μακρά ιστορία που ξεκινά ήδη από το 1836. Πρόδρομος της Σχολής Καλών Τεχνών, όπως και του Εθνικού Μετσοβίου Πολυτεχνείου, υπήρξε το «Σχολείον των Τεχνών», το οποίο με το Βασιλικό Διάταγμα που δημοσιεύεται στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως στις 31 Δεκεμβρίου 1836/ 12 Ιανουαρίου 1837 λειτουργεί ως Σχολείο που θα εκπαιδεύει αρχιτεχνίτες («μαΐστορες») «εις την αρχιτεκτονικήν». Με το Νόμο 4791 που δημοσιεύεται στις 3 Ιουλίου 1930, η Σχολή Καλών Τεχνών ανωτατοποιείται-καθίσταται ισότιμη με το- ήδη αναγνωρισμένο ως ανώτατο- Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο και ανεξαρτητοποιείται.

Με την αφορμή αυτή, της συμπλήρωσης 90 χρόνων λειτουργίας της Ανωτάτης Σχολής Καλών Τεχνών, το Αρχείο της ΕΡΤ προτείνει το σχετικό επεισόδιο της σειράς ενημερωτικών εκπομπών πολιτιστικού περιεχομένου «Περισκόπιο» (παραγωγής 1986).

 ΠΕΡΙΣΚΟΠΙΟ

Στην εκπομπή παρουσιάζονται αντιπροσωπευτικά, κάποια από τα εννέα εργαστήρια  της Σχολής, στα οποία οι σπουδαστές-νέοι καλλιτέχνες καταρτίζονται  στη ζωγραφική, χαρακτική και γλυπτική. Διδάσκοντες της Σχολής, φοιτητές και απόφοιτοι, αλλά και ένα μοντέλο, μιλούν για τον τρόπο λειτουργίας των εργαστηρίων, τις σχέσεις μαθητή-καλλιτέχνη, καθώς και τα προβλήματα που αντιμετωπίζουν οι νέοι καλλιτέχνες, κατά τη διάρκεια των σπουδών τους αλλά και μετά την αποφοίτησή τους. Μιλούν για το εκπαιδευτικό έργο της Σχολής ο Πρύτανης Γιώργος Νικολαΐδης, ο Καθηγητής ζωγραφικής στο 5ο εργαστήριο Ζωγραφικής της Σχολής Νίκος Κεσσανλής και ο Καθηγητής στο Τμήμα Χαρακτικής Θανάσης Εξαρχόπουλος.  Η κάμερα της εκπομπής περιηγείται στους χώρους των εργαστηρίων και καταγράφει τη δουλειά των σπουδαστών.

Έρευνα-κείμενα: Μίλτος Σαλβαρλής

Σκηνοθεσία: Κική Λαζόνγκα

Παραγωγή: 1986

Δείτε περισσότερα στο archive.ert.gr

www.ert.gr

Open post

Αλέκος Παναγούλης – 2 Ιουλίου 1939

Αλέκος Παναγούλης – 2 Ιουλίου 1939

Με αφορμή την επέτειο γέννησης του συμβόλου του αντιδικτατορικού αγώνα, Αλέκου Παναγούλη, στις 2 Ιουλίου 1939, το Αρχείο της ΕΡΤ παρουσιάζει την εκπομπή:

Ο ΔΡΟΜΟΣ ΕΧΕΙ ΤΗ ΔΙΚΗ ΤΟΥ ΙΣΤΟΡΙΑ 

ΟΔΟΣ ΑΛΕΚΟΥ ΠΑΝΑΓΟΥΛΗ

(video)

Η εκπομπή ξεκινάει με μια αφαιρετική αναπαράσταση του τροχαίου ατυχήματος που στοίχισε τη ζωή στον Αλέκο Παναγούλη την Πρωτομαγιά του 1976 στη λεωφόρο Βουλιαγμένης. Ο δημοσιογράφος και συγγραφέας Κώστας Μαρδάς μιλάει για το χαρακτήρα του Αλέκου Παναγούλη, αναφέρεται στην παιδική του ηλικία, τη συμπεριφορά του απέναντι σε καθηγητές και συμμαθητές, τις σπουδές στο Πολυτεχνείο μέχρι και την απόφασή του να λιποτακτήσει ενώ υπηρετούσε τη θητεία του, το 1967, λίγο μετά το πραξικόπημα της 21ης Απριλίου. Ο αδερφός του Αλέκου Παναγούλη, Στάθης, μιλάει για την αντιστασιακή δράση του αδερφού του, αλλά κυρίως για τη στάση που τήρησε μετά τη σύλληψή του, κατά τη διάρκεια του στρατοδικείου, υπομένοντας με γενναιότητα βασανιστήρια σε καθημερινή βάση. Η εκπομπή περιγράφει την αποτυχημένη απόπειρα δολοφονίας του Γεωργίου Παπαδόπουλου από τον Παναγούλη το πρωί της 13 Αυγούστου 1968.

Ακολουθεί περιγραφή του στρατοδικείου του Αλέκου Παναγούλη. Ο Μαρδάς και ο Ελευθέριος Βερυβάκης υπογραμμίζουν την αγέρωχη στάση του Παναγούλη απέναντι στους δικαστές με την οποία θεωρούν ότι κέρδισε το θαυμασμό τόσο της έδρας όσο και του ακροατηρίου. Η καταδίκη του δις σε θάνατο κινητοποίησε διαμαρτυρίες σε ευρωπαϊκό και διεθνές επίπεδο, ενώ η άρνησή του να υπογράψει αίτηση χάριτος  είναι ενδεικτική της αποφασιστικότητας του να σταθεί απέναντι στο καθεστώς των συνταγματαρχών. Ο Μαρδάς και ο Στάθης Παναγούλης περιγράφουν τις αντιδράσεις εντός και εκτός Ελλάδας και τις παρεμβάσεις από πολιτικούς και θρησκευτικούς ηγέτες όπως ο Πάπας και ο Πρόεδρος των ΗΠΑ προκειμένου να μην εκτελεστεί η θανατική ποινή.

Ενδιαφέρον έχουν επίσης οι περιγραφές του Μαρδά σχετικά με τον τρόπου που ο Παναγούλης «βασάνιζε» τους βασανιστές – δεσμοφύλακες του, ενώ παράλληλα έγραφε μέσα στο κελί του ποίηση που ξεπερνούσε μια ίσως αναμενόμενη αγωνιστική ποίηση και δεν είχε τίποτα να ζηλέψει από μια σύγχρονη υπαρξιακή ποιητική γραφή.

Ο Γιώργος Μωράκης υπηρετούσε τη στρατιωτική θητεία του στις φυλακές Μπογιάτι όταν μετατέθηκε εκεί ο Παναγούλης και υπήρξε ο άνθρωπος που τον βοήθησε να δραπετεύσει. Ο Μωράκης περιγράφει το χαρακτήρα του Παναγούλη καθώς και την απόδραση τους, μέχρι τη στιγμή που συνελήφθησαν από τις διωκτικές αρχές του καθεστώτος προδομένοι από συγγενείς του Παναγούλη.

Η εκπομπή περιλαμβάνει πλούσιο φωτογραφικό αρχειακό υλικό και πλάνα από μικρούς και μεγάλους δρόμους που έχουν πάρει το όνομα του Αλέκου Παναγούλη.

Έτος παραγωγής: 2009

Σκηνοθεσία: Αντώνης Τέμπος

Δείτε περισσότερα στο archive.ert.gr

www.ert.gr

Open post

Ζακ-Υβ Κουστώ – 25 Ιουνίου 1997

Ζακ-Υβ Κουστώ – 25 Ιουνίου 1997

Με αφορμή την επέτειο θανάτου του διεθνούς φήμης Γάλλου ωκεανογράφου και εξερευνητή Ζακ-Υβ Κουστώ, στις 25 Ιουνίου 1997, αλλά και τη συμπλήρωση 110 ετών από τη γέννησή του στις 11 Ιουνίου 1910, το Αρχείο της ΕΡΤ τιμάει την προσφορά του στην ανθρωπότητα και παρουσιάζει ταινίες επικαίρων με θέμα την άφιξη και παραμονή του στις ελληνικές θάλασσες για υποβρύχιες έρευνες.

ΤΑΙΝΙΕΣ ΕΠΙΚΑΙΡΩΝ

ΖΑΚ-ΥΒ ΚΟΥΣΤΩ

(video)

Πρόκειται για τέσσερις ασπρόμαυρες ταινίες επικαίρων της περιόδου 1975-1976, παραγωγές της Γενικής Διεύθυνσης Τύπου και Πληροφοριών, συνολικής διάρκειας τεσσερισήμισι λεπτών οι οποίες προβλήθηκαν τον Μάρτιο και Νοέμβριο του 1975 και Φεβρουάριο και Νοέμβριο του 1976 αντιστοίχως.

Στην πρώτη ταινία παρακολουθούμε την αποβίβαση του ωκεανολόγου Ζακ-Υβ Κουστώ στο αεροδρόμιο του Ελληνικού και στη συνέχεια πλάνα από σύντομη συνέντευξη τύπου που έδωσε στους δημοσιογράφους. Η ταινία περιλαμβάνει υποβρύχιες φωτογραφίες και ο εκφωνητής μας πληροφορεί για την πρόσκληση του ΕΟΤ και του Ελληνικού Κέντρου Κινηματογράφου προς τον διακεκριμένο ωκεανογράφο προκειμένου να γίνουν έρευνες και γυρίσματα στον ελληνικό βυθό.

Η δεύτερη ταινία καταγράφει την άφιξη και προσάραξη του ωκεανογραφικού σκάφους «Καλυψώ» στη μαρίνα Ζέας καθώς και τη συνέντευξη τύπου που  παραχωρεί ο Ζακ-Υβ Κουστώ σχετικά με τις επικείμενες  έρευνες στις ελληνικές θάλασσες. Περιλαμβάνονται πλάνα από το κατάστρωμα του «Καλυψώ» και από το ελικόπτερο και το βαθυσκάφος που περιλαμβάνει η ωκεανογραφική αποστολή στον εξοπλισμό της. Από την εκφώνηση του θέματος πληροφορούμαστε ότι η αποστολή θα παραμείνει για ένα χρόνο για υποβρύχιες αρχαιολογικές έρευνες στους ελληνικούς βυθούς, καθώς και ότι σχεδιάζεται η παραγωγή  δύο έγχρωμων κινηματογραφικών ταινιών σε συμπαραγωγή με τον ΕΟΤ και το ΕΚΚ.

Η τρίτη σε σειρά ταινία επικαίρων του αφιερώματος παρουσιάζει τη συνέντευξη τύπου που παραχώρησε στα γραφεία του ΕΟΤ ο Γάλλος ωκεανολόγος Ζακ-Υβ Κουστώ με κεντρικό θέμα τα αποτελέσματα των ερευνών του στις ελληνικές θάλασσες. Στα πλάνα διακρίνεται ο Ζακ-Υβ Κουστώ, ανάμεσα στον Γενικό Γραμματέα του ΕΟΤ και τον Γενικό Γραμματέα του Υπουργείου Πολιτισμού και Επιστημών Τζαννή Τζανετάκη και Γεώργιο Καββαδία. Αναφέρεται συγκεκριμένα ότι μέχρι στιγμής έχουν πραγματοποιηθεί προκαταρκτικές έρευνες στο Αιγαίο Πέλαγος και πιο συγκεκριμένα στις ακτές της Κρήτης.

Η τέταρτη ταινία επικαίρων περιλαμβάνει πλάνα της παρουσίασης από τον Ζακ-Υβ Κουστώ των αρχαιολογικών ευρημάτων που ανασύρθηκαν από το βυθό κατά τη διάρκεια υποθαλάσσιων ερευνών στα Αντικύθηρα και τα οποία πρόκειται να παραδοθούν στις αρμόδιες ελληνικές αρχές. Η εκφώνηση αναφέρει ότι πρόκειται για 126 ευρήματα της ελληνιστικής περιόδου. Η ταινία περιλαμβάνει πλάνα με λεπτομέρειες από τα ευρήματα σε κιβώτια πάνω στο ωκεανογραφικό σκάφος «Καλυψώ» καθώς και πλάνα του Ζακ-Υβ Κουστώ με το χαρακτηριστικό σκούφο ενώ μιλάει με δημοσιογράφους. Η ταινία κλείνει με πλάνα της μεταφοράς των ευρημάτων σε κιβώτια από την «Καλυψώ» σε φορτηγό προκειμένου να καταλήξουν στο Αρχαιολογικό Μουσείο.

Έτος παραγωγής: 1975-1976

Παραγωγή: Γενική Διεύθυνση Τύπου και Πληροφοριών

Δείτε επίσης φωτογραφικό υλικό από το Αρχείο της ΕΡΤ και συγκεκριμένα από τη συλλογή του φωτορεπόρτερ του Associated Press Αριστοτέλη Σαρρηκώστα με το εξερευνητικό σκάφος ‘’Καλυψώ’’ αγκυροβολημένο στη μαρίνα της Ζέας και στιγμιότυπα από τη συνέντευξη τύπου του Ζακ-Υβ Κουστώ, στις 7/11/1975, στην οποία μίλησε για τους σκοπούς της έρευνας του.

Δείτε περισσότερα στο 

www.ert.gr

Open post

Ρήγας Βελεστινλής – 11/24 Ιουνίου 1798

Ρήγας Βελεστινλής – 11/24 Ιουνίου 1798

Διακόσια εικοσιδύο χρόνια μας χωρίζουν από τον μαρτυρικό θάνατο του Ρήγα ο οποίος βασανίστηκε και θανατώθηκε διά στραγγαλισμού στις 11/24 Ιουνίου 1798 μαζί με τους επτά Έλληνες συντρόφους του στον πύργο Νεμπόισα στο Βελιγράδι, αφού παραδώθηκαν από τις αυστριακές αρχές στους Τούρκους. Ο Ρήγας Βελεστινλής, που γεννήθηκε μεταξύ 1757/1758 στο Βελεστίνο της Θεσσαλίας, υπήρξε ο πρώτος που συνέλαβε το όραμα της απελευθέρωσης των υπόδουλων λαών της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας, που εμπνεύστηκε από τις ιδέες του Διαφωτισμού και της Γαλλικής Επανάστασης και τις μεταλαμπάδευσε στα Βαλκάνια.

Δείτε από το Αρχείο της ΕΡΤ το ντοκιμαντέρ:

ΡΗΓΑΣ ΒΕΛΕΣΤΙΝΛΗΣ

(video)

Ντοκιμαντέρ παραγωγής του 1999, με θέμα τη ζωή, την εκδοτική δραστηριότητα και το πολιτικό όραμα του Ρήγα Βελεστινλή (Φεραίου). Ιστορικοί, όπως η Αικατερίνη Κουμαριανού και ο Βασίλης Παναγιωτόπουλος, αποτιμούν την προσωπικότητα και το όραμα της βαλκανικής συνεργασίας του Ρήγα και επισημαίνουν τον ρόλο του στη θεμελίωση του απελευθερωτικού κινήματος κατά της οθωμανικής κυριαρχίας.

Γίνεται αναφορά στο ιστορικό περιβάλλον των Παραδουνάβιων Ηγεμονιών μέσα στο οποίο διαμορφώθηκαν τα πολιτικά του πιστεύω, στο λόγιο κλίμα του φαναριωτισμού εντός του οποίου ανδρώθηκε και στην επαφή του με την ευρωπαϊκή σκέψη η οποία επηρέασε σημαντικά το νεωτερικό του πνεύμα. Τονίζεται η αποφασιστική επιρροή που άσκησε στην πνευματική διαμόρφωση του Ρήγα η προσωπικότητα του Δημήτριου Καταρτζή.

Αναφέρονται οι σημαντικότεροι σταθμοί της διαδρομής του από τη Ζαγορά στην Κωνσταντινούπολη και από εκεί στο Βουκουρέστι και στη Βιέννη, όπου ανέπτυξε τη γόνιμη δραστηριότητά του και οργάνωσε το επαναστατικό του κίνημα. Στο Βουκουρέστι ο Ρήγας συνέθεσε όλο το έργο του, εκεί τύπωσε και τους χάρτες του και τους περίφημους «θούριους», και συγκεκριμένα κατά την περίοδο 1790 1796, μετά δηλ. την επιστροφή του από την Βιέννη. Στη Βιέννη τύπωσε τα βιβλία του «Φυσικής Απάνθισμα» και «Σχολείο των ντελικάτων εραστών» (1790). Στη συνέχεια μνημονεύεται η μετάβασή του στην Τεργέστη, η σύλληψή του από τις αυστριακές Αρχές, η φυλάκισή του με την κατηγορία της οργάνωσης επαναστατικού σχεδίου κατά της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας και η θανάτωσή του το 1798. Με τον θάνατό του επισημαίνεται ότι έθεσε τα θεμέλια μιας νέας πορείας στο απελευθερωτικό ζήτημα απέναντι στην οθωμανική κυριαρχία.

Στο επίπεδο της πολιτικής διοίκησης, παρατίθενται οι φιλελεύθερες απόψεις του Ρήγα για μια ενιαία δημοκρατική διακυβέρνηση που προοριζόταν να καλύψει την ευρύτερη γεωγραφική ζώνη της Νοτιοανατολικής Ευρώπης και τις δυτικές παρυφές της ασιατικής ηπείρου, οι οποίες διαπνέονταν από το πνεύμα του Διαφωτισμού και τις γαλλικές επαναστατικές ιδέες που ενστερνίστηκε στις αρχές της δεκαετίας του 1790.

Ο συγγραφέας Γιώργος Γιάνναρης μιλά για τη συνεισφορά του μέσα από το επαναστατικό τραγούδι. Τέλος, ο ιστορικός Βασίλης Σφυρόερας αναφέρεται στην πρόσληψη του Ρήγα στη σύγχρονη εποχή, στην επικαιρότητα του έργου του και στην επίδραση που άσκησε το όραμα και η μορφή του στις μετέπειτα γενιές.

Μια εκπομπή του Κώστα Χριστοφιλόπουλου

Σκηνοθεσία: Πάνος Κυπαρίσσης

Δείτε περισσότερα στο archive.ert.gr

www.ert.gr

Open post

Έλλα Φιτζέραλντ – 15 Ιουνίου 1996

Έλλα Φιτζέραλντ – 15 Ιουνίου 1996

Το καλοκαίρι του 1979, για δύο βραδιές, στις 16 και 17 Ιουλίου, η μεγάλη φωνή της τζαζ, Έλλα Φιτζέραλντ, εμφανίστηκε στο κατάμεστο θέατρο του Λυκαβηττού. Το Αρχείο της ΕΡΤ ψηφιοποίησε και παρουσιάζει την εκπομπή:

ΠΡΟΣΩΠΑ ΚΑΙ ΠΡΑΓΜΑΤΑ

ΈΛΛΑ ΦΙΤΖΕΡΑΛΝΤ

(video)

Η εβδομαδιαία ημίωρη ενημερωτική εκπομπή ΠΡΟΣΩΠΑ ΚΑΙ ΠΡΑΓΜΑΤΑ ξεκίνησε να προβάλλεται κάθε Σάββατο βράδυ στις 20:15 στο κανάλι της ΥΕΝΕΔ από το Δεκέμβριο του 1976 και μέχρι τον Οκτώβριο του 1981. Παρουσίαζε θέματα και ρεπορτάζ πολιτικού, οικονομικού, κοινωνικού και καλλιτεχνικού ενδιαφέροντος. Το συγκεκριμένο θέμα αποτελεί ρεπορτάζ από τη συναυλία της Έλλα Φιτζέραλντ (Ella Fitzgerald) στο θέατρο του Λυκαβηττού στις 16 και 17 Ιουλίου του 1979. Χορηγός της συναυλίας ήταν ο ΕΟΤ. Η συναυλία προβλήθηκε μαγνητοσκοπημένη από το κανάλι της ΕΡΤ στις 4 Αυγούστου.

Τη συναυλία άνοιξε το τρίο Paul Smith με τους, Keter Betts στο μπάσο, Mickey Rocker στα και ντραμς και τον Paul Smith στο πιάνο. Στο δεύτερο μέρος της συναυλίας εμφανίστηκε η Έλλα Φιτζέραλντ ερμηνεύοντας τα τραγούδια Too close to comfort, Satin doll,  Dream dancing, Make some rainbows, It’s all right with me, Misty, After you gone, Round Midnight, Didi, You’ve ’hanged, St Louis blues, Summer time, Mack the knife, πάντα συνοδευόμενη από το τρίο Paul Smith .

Στο ρεπορτάζ της εκπομπής ΠΡΟΣΩΠΑ ΚΑΙ ΠΡΑΓΜΑΤΑ, διάρκειας 4,5 λεπτών, παρακολουθούμε την άφιξη της Έλλα Φιτζέραλντ στο θέατρο του Λυκαβηττού και την είσοδό της στα καμαρίνια ενώ την ακολουθεί πλήθος δημοσιογράφων. Η Μαίρη Παραπονιάρη παίρνει σύντομη συνέντευξη από την  Φιτζέραλντ στα καμαρίνια του θεάτρου. Την ρωτάει αν γνώριζε ότι είναι τόσο δημοφιλής στην Ελλάδα και εκείνη παραδέχεται ότι δεν περίμενε τέτοια υποδοχή. Επίσης μιλάει για την τζαζ στην Ευρώπη και τις ΗΠΑ υπογραμμίζοντας ότι παραμένει ένα πολύ δημοφιλές μουσικό είδος. Με αφορμή τα γενέθλιά της, η Έλλα Φιτζέραλντ εκφράζει την επιθυμία να συνεχίσει να τραγουδάει και να εισπράττει την αγάπη του κόσμου.Το δεύτερο μέρος του ρεπορτάζ παρουσιάζει το πρώτο τραγούδι από τη ζωντανή εμφάνιση της  Έλλα Φιτζέραλντ στο Λυκαβηττό, το Too close to comfort.

Αφιέρωμα του Αρχείου της ΕΡΤ στην Έλλα Φιτζέραλντ, μια από τις πλέον σπουδαίες φωνές της τζαζ, με αφορμή την επέτειο θανάτου της στις 15 Ιουνίου 1996.

Το ασπρόμαυρο φιλμ 16mm συντηρήθηκε, ψηφιοποιήθηκε και αποκαταστάθηκε στα εργαστήρια του Αρχείου της ΕΡΤ με τον νέο εξοπλισμό και τις υποδομές που πλέον διαθέτει (film scanner, color correction).

Ημερομηνία προβολής εκπομπής: 15 Σεπτεμβρίου 1979

Έτος παραγωγής: 1979

Δείτε περισσότερα στο archive.ert.gr

www.ert.gr

Open post

Ντίνος Ηλιόπουλος – 105 χρόνια από τη γέννηση του

Ντίνος Ηλιόπουλος – 105 χρόνια από τη γέννηση του

Αφιέρωμα του Αρχείου της ΕΡΤ για τα 105 χρόνια από τη γέννηση του Ντίνου Ηλιόπουλου, στις 12 Ιουνίου 1915. Δείτε την ταινία «Το παλτό», που είναι βασισμένη στο ομότιτλο διήγημα του Νικολάι Γκόγκολ και γυρίστηκε ειδικά για την ΕΤ-2 το 1996.

ΤΟ ΠΑΛΤΟ
(video)

Πρόκειται για την τελευταία ταινία της καριέρας του Ντίνου Ηλιόπουλου, η οποία μάλιστα γεννήθηκε μέσα από την έντονη επιθυμία του να ερμηνεύσει αυτό τον ρόλο.

Ο Ντίνος Ηλιόπουλος γεννήθηκε στις 12 Ιουνίου 1915 στην Αλεξάνδρεια της Αιγύπτου, από Έλληνες γονείς. Το 1929 μετακόμισε με την οικογένεια του στην Μασσαλία, όπου τελείωσε το σχολείο, για να επιστρέψουν τελικά το 1935 στην Ελλάδα. Σπούδασε εμπορικές επιστήμες και έκανε διάφορες δουλειές μέχρι τελικά να ανακαλύψει την μεγάλη του αγάπη για το θέατρο. Έτσι συνέχισε με σπουδές στην υποκριτική και το 1944 έκανε το θεατρικό του ντεμπούτο στην παράσταση «Κυρία σας αγαπώ» με το θίασο της κυρίας Κατερίνας. Τέσσερα χρόνια αργότερα, το 1948, έκανε και την πρώτη του κινηματογραφική εμφάνιση στην ταινία «Εκατό χιλιάδες λίρες». Ακολούθησαν συνεργασίες με σπουδαίους ηθοποιούς και πολλοί ρόλοι στο θέατρο, τον κινηματογράφο και την τηλεόραση. Για την προσφορά του στο θέατρο τιμήθηκε με τον Χρυσό Σταυρό Γεωργίου Α΄, το 1999 του απονεμήθηκε το Μετάλλιο της Πόλεως των Αθηνών από το Δήμο Αθηναίων και τιμητική πλακέτα το 2000 από το Δήμο Πειραιά.

Στην ταινία «Το παλτό», ο Ντίνος Ηλίοπουλος υποδύεται έναν ηλικιωμένο αποθηκάριο, ο οποίος εργάζεται σε μια εταιρεία παιχνιδιών κι αποφασίζει την πρωτοχρονιά να κάνει δώρο στον εαυτό του ένα καινούργιο παλτό ραμμένο στα μέτρα του. Ένας βετεράνος απόμαχος ράφτης, τον οποίο υποδύεται ο Βασίλης Διαμαντόπουλος, επιστρέφει στην ενεργό δράση για να κάνει πραγματικότητα το όνειρο του. Ράφτης και πελάτης βρίσκονται άθελα τους μακρά από το παλιό, ξεχασμένο ραφείο και περιπλανώνται σε μια παράλληλη διαδικτυακή πραγματικότητα. Αξίζει τέλος να σημειωθεί ότι «Το παλτό» υπήρξε και το κύκνειο άσμα του Βασίλη Διαμαντόπουλου. Η ταινία προβλήθηκε για πρώτη φορά στις 31 Δεκεμβρίου 1996

Σενάριο: Νίκος Τριανταφυλλίδης, Ευγενία Λυρούδια
Σκηνοθεσία: Νίκος Τριανταφυλλίδης
Πρωταγωνιστούν: Ντίνος Ηλιόπουλος, Βασίλης Διαμαντόπουλος, Παναγιώτης Θανασούλης, Δέσποινα Κούρτη, Βαγγέλης Πλοιός, Michele Valley, Κώστας Γκουσγκούνης, Μενέλαος Καραμαγγιώλης, Σωτήρης Κωτσόπουλος, Γιάννης Αγγελάκας και ο Blaine L. Reininger στο ρόλο του Άη Βασίλη.
Συμπαραγωγή: Νίκος Τριανταφυλλίδης, Νίκος Βεργέτης, ΕΡΤ2, 1996

Δείτε περισσότερα στο archive.ert.gr

www.ert.gr

Open post

Σαπφώ Νοταρά – 11 Ιουνίου 1985

Σαπφώ Νοταρά – 11 Ιουνίου 1985

Πριν από 35 χρόνια, στις 11 Ιουνίου 1985, έφυγε από τη ζωή η ηθοποιός Σαπφώ Νοταρά. Το Αρχείο της ΕΡΤ, τιμώντας τη μνήμη της, ψηφιοποίησε και παρουσιάζει την εκπομπή:

ΙΧΝΗΛΑΤΕΣ
ΤΙΜΗΣ ΕΝΕΚΕΝ, ΣΑΠΦΩ ΝΟΤΑΡΑ
(video)

Η εκπομπή είναι αφιερωμένη στη ζωή και την καλλιτεχνική διαδρομή της ηθοποιού, που ξεχώρισε με το ταλέντο και την επιβλητική φωνή της στο θέατρο και τον κινηματογράφο. Για τη Σαπφώ Νοταρά μιλούν στον Δαυίδ Ναχμία ο Κώστας Π. Παναγιωτόπουλος (BAR-BAR), ο Γιώργος Μανιώτης, ο Σπύρος Μπιμπίλας, η Αλίκη Γεωργούλη και ο Απόστολος Σουγκλάκος, που συνεργάστηκαν μαζί της και την έζησαν από κοντά.

Αφηγούνται με συγκίνηση στιγμές από τη συνεργασία τους, αναπολούν αστεία περιστατικά, επαινούν την επιβλητική της παρουσία στον κινηματογραφικό και θεατρικό χώρο. Επίσης, περιγράφουν άγνωστες πτυχές της προσωπικότητας της, το σπάνιο ταπεραμέντο της, την έντονη μοναχικότητα και μοναδικότητα της ερμηνείας της. Οι ρόλοι της ήταν χαρακτηριστικοί και αποτέλεσαν πρότυπο για τους νεότερους ηθοποιούς. Ιδιαίτερη αναφορά γίνεται στους λόγους που δεν αναγνωρίστηκαν οι υποκριτικές της ικανότητες, αλλά και στο πικρό και άδοξο τέλος της. «Ήταν ένας άνθρωπος πολύ υποψιασμένος. Είχε κατορθώσει να κρατήσει τον εαυτό της ακέραιο, μέσα στο διάβα της ζωής, χωρίς να την επηρεάσουν οι διάφορες συνθήκες, χωρίς να φθαρεί. Ήταν πολύ απομονωμένη, αλλά συγχρόνως, επειδή έπρεπε να επιζεί κατά κάποιο τρόπο, συμμετείχε σε αυτά που γίνονταν γύρω της, αλλά τόσο ώστε να εξασφαλίζει κάποιες συνθήκες ζωής, τίποτα παραπάνω», τονίζει ο Γιώργος Μανιώτης.

Κατά τη διάρκεια της εκπομπής προβάλλονται αποσπάσματα από επιτυχημένες ταινίες της, που αγαπήθηκαν από το ευρύ κοινό και έγραψαν τη δική τους ιστορία, όπως κι ένα απόσπασμα από την ταινία του Δ. Βερνίκου «Σπουδή για πορτραίτο», στο οποίο βλέπουμε τη Σαπφώ Νοταρά με τον Γιάννη Τσαρούχη, ενώ την ακούμε να διαβάζει Αλέξανδρο Παπαδιαμάντη.

Σκηνοθετική Επιμέλεια: Στάθης Πλώτας
Έτος παραγωγής: 2003
Δείτε περισσότερα στο archive.ert.gr

www.ert.gr

Open post

Διεθνής Ημέρα Αρχείων – 9 Ιουνίου

Διεθνής Ημέρα Αρχείων – 9 Ιουνίου

Το Αρχείο της ΕΡΤ συμμετέχοντας στον εορτασμό της Διεθνούς Ημέρας Αρχείων στις 9 Ιουνίου, όπως καθιερώθηκε από το 2007 από το Διεθνές Συμβούλιο Αρχείων, ψηφιοποίησε και παρουσιάζει για πρώτη φορά διαδικτυακά ένα φιλμ ντοκουμέντο των αρχών του περασμένου αιώνα που μαρτυρεί όψεις της κοινωνικής και οικονομικής ζωής της Αθήνας του μεσοπολέμου:

Τεκμήριο μοναδικής αξίας, η βωβή ταινία επικαίρων καταγράφει εικόνες από τις αθηναϊκές συνοικίες – Θησείο, Κυψέλη, Μακρυγιάννη, Παγκράτι, Αμπελόκηποι και τα περίχωρα, αποτυπώνοντας σκηνές της καθημερινής ζωής. Πρόκειται για κινηματογραφικά επίκαιρα από την τελευταία κυβερνητική περίοδο του Ελευθέριου Βενιζέλου (1928-1932) με θέμα τα εγκαίνια της λειτουργίας των λαϊκών αγορών το 1929, στην Αθήνα.

(video)


Η ταινία, όπως αναδεικνύεται και από τους μεσότιτλους, προπαγάνδιζε την επίσημη κρατική πολιτική στον τομέα της αγροτικής οικονομίας που με τον θεσμό των λαϊκών αγορών επεδίωκε την πάταξη της κερδοσκοπίας και τη μη παρέμβαση των μεσαζόντων μεταξύ παραγωγών και καταναλωτών, που οδηγούσε σε αδικαιολόγητη υπερτίμηση των τροφίμων, διασφαλίζοντας την πρόσβαση για τα λαϊκά στρώματα σε φθηνά καταναλωτικά προϊόντα. Είναι η εποχή της ίδρυσης της Αγροτικής Τράπεζας και της ώθησης των αγροτικών συνεταιρισμών για την προστασία των μικροϊδιοκτητών σε συνδυασμό με την εφαρμογή ρυθμίσεων για την αντιμετώπισης της οικονομικής κρίσης του ’29, όπως η ενσωμάτωση της γεωργίας στις ανάγκες της εγχώριας κατανάλωσης και η ενθάρρυνση των παραγωγών ως προς τη διάθεση των προϊόντων τους.

Περιέχονται πλάνα από τα επίσημα εγκαίνια της πρώτης λαϊκής αγοράς που έγινε στην πλατεία του Θησείου, με την παρουσία του πρωθυπουργού Ελευθέριου Βενιζέλου, στις 18 Μαΐου 1929. Σύμφωνα με τον ημερήσιο τύπο της εποχής, από τις 6 το πρωί κατέφθασαν οι λαχανοπαραγωγοί Κολοκυνθούς, Αγ. Άννης, Αγίου Σάββα, Ασπροπύργου κ.ά. ώσπου η πλατεία καταλήφθηκε από τους πωλητές και τα πρόχειρα παραπήγματα γεμάτα με ποικίλα εμπορεύματα: είδη κηπουρικής, οπωρολαχανικά και εδώδιμα είδη, σταφίδες, ζυμαρικά, ζάχαρη, τυριά, αυγά, λάδι, κάσες με σαπούνι κ.ά. Παρουσιάζονται εικόνες από το συγκεντρωμένο πλήθος και την προσέλευση των επισήμων, μεταξύ των οποίων παρίστανται ο δήμαρχος της Αθήνας Σπυρίδων Πάτσης με το δημοτικό συμβούλιο και ο υπουργός Εθνικής Οικονομίας Παν. Βουρλούμης, που διακρίνονται στα πλάνα, επίσης οι υπουργοί Εσωτερικών Κων. Ζαβιτσιάνος και Γεωργίας Ιω. Κανναβός, οι διευθυντές των Αστυνομιών Αθηνών και Πειραιώς και τα συμβούλια των Επαγγελματικών και Εμπορικών Επιμελητηρίων.

Κάτω από ένα πρόχειρο κιόσκι τελείται η δοξολογία του αγιασμού την οποία έψαλαν οι ιερείς Αγίας Μαρίνας, Αγίων Ασωμάτων και Βλασσαρούς (Εφημ. Εμπρός, 19-5-1929), χοροστατούντος του μητροπολίτη Αργυροπόλεως Γερμανού (Εφημ. Βραδυνή, 19-5-1929). Κατά τη διάρκεια των εγκαινίων, που είχαν λάβει πανηγυρικό χαρακτήρα, παιάνιζε εμβατήρια και βαλς η Φιλαρμονική του Δήμου της Αθήνας (Εφημ. Ακρόπολις, 19-5-1929) -αλλού αναφέρεται ως η μουσική μπάντα του Ορφανοτροφείου Χατζηκώστα (Εφημ. Πατρίς, 18-5-1929). Ο Βενιζέλος και ο Ζαβιτσιάνος έδωσαν το παράδειγμα πρώτοι, ψωνίζοντας στην αγορά προτρέποντας τον κόσμο να αγοράσει από τα είδη των λαχανοπαραγωγών, ενώ ακολούθησαν κι άλλοι επίσημοι.

Ο κινηματογραφικός φακός καταγράφει τοπία από την αττική ύπαιθρο, κτήματα και περιβόλια ιδιοκτητών στα Πατήσια και στις Τρεις Γέφυρες. Ακολουθούν αποσπάσματα κινηματογραφικών λήψεων από τις λαϊκές αγορές των επόμενων ημερών που πραγματοποιήθηκαν για πρώτη φορά στην πλατεία Κολιάτσου δίπλα στο Λυσσιατρείο, στο τέρμα της οδού Βεΐκου της συνοικίας Μακρυγιάννη, στο Παγκράτι και στη Λεωφόρο Αλεξάνδρας, παραπλεύρως των φυλακών Αβέρωφ. Προοδευτικά η λειτουργία των λαϊκών αγορών θα επεκτεινόταν και σε άλλες αθηναϊκές συνοικίες και στον Πειραιά.

Παρακολουθούμε εικόνες από την προετοιμασία της αγοράς τις πολύ πρωινές ώρες, την άφιξη των εμπόρων και των παραγωγών με κάρα, καρότσια, “σούστες” φορτωμένες με την πραμάτεια τους, το στήσιμο των αυτοσχέδιων πάγκων, το ξεφόρτωμα των εμπορευμάτων, τις πυραμίδες που σχημάτιζαν τα φορτία σε διάφορες μεριές, τις πινακίδες των προς πώληση τροφίμων. Ιδιαίτερος χώρος έχει προβλεφθεί για τα οχήματα και τα ζώα ενώ αστυφύλακες, καθένας με την ειδικότητά του, φροντίζουν για την διευθέτηση όλης της εγκατάστασης. Λίγο αργότερα, καταγράφεται η κίνηση της αγοράς, τα τραμ στην οδό Πατησίων που μεταφέρουν κόσμο και τους κατοίκους της Αθήνας που προσέρχονται με κάθε μέσο βαστάζοντας καλάθια ή ζεμπίλια για να ψωνίσουν. Διαφορετικές κοινωνικές ομάδες, απλοί άνθρωποι της βιοπάλης αλλά και των ανώτερων κοινωνικών στρωμάτων δίνουν το παρών στη λαϊκή αγορά. Ο φακός “συλλαμβάνει” χαρακτηριστικές κοσμικές φυσιογνωμίες της εποχής, μέλη εύπορων αθηναϊκών οικογενειών, την ώρα που ψωνίζουν όπως, την Ανδρομάχη Μελά (το γένος Σλήμαν) και τη Λαίδη Λω (Αικατερίνη Χατζοπούλου). Ακόμη, τον υπουργό Εσωτερικών με τη συζυγό του μπροστά στους πάγκους με τα εμπορεύματα.

Από τις λαϊκές αγορές της πρώτης εβδομάδας δεν λείπουν τα όργανα της αγορανομικής υπηρεσίας υπό τον διευθυντή της Αγορανομίας Γεώργιο Πειρουνάκη -ο οποίος ήταν και ο οργανωτής των αγορών- που εποπτεύουν την τήρηση της τάξης και την παροχή κάθε διευκόλυνσης στο κοινό. Χαρακτηριστικές σκηνές, το περίπτερο του σταθμού της αγορανομίας με τη ζυγαριά για τον έλεγχο των ζυγίσεων, τη λήψη από χημικό δείγματος γαλακτομικών προϊόντων προς εξέταση, και η αστιατρική επιθεώρηση μπακαλιάρου και ψαριών. Εύθυμη νότα, η φιγούρα του πωλητή σαπουνιού που διαφημίζει ζωντανά το προϊόν του κοιτώντας απευθείας στον φακό.

Τέλος, με ενδιαφέρον παρατηρεί κανείς, τις εκφράσεις των ανθρώπων της εποχής και τα βλέμματά τους απέναντι στην κάμερα, τις έκπληκτες αντιδράσεις του κόσμου που ποζάρει ή χαιρετά, τις αυθόρμητες χειρονομίες των παιδιών μπροστά στον φακό.

Η ταινία αποκαταστάθηκε και ψηφιοποιήθηκε στα εργαστήρια του Αρχείου της ΕΡΤ, από τις κόπιες 35mm που βρίσκονται στις συλλογές του.

Διάρκεια: 15′

Δείτε περισσότερα στο archive.ert.gr

 

 

 

www.ert.gr

Open post

Ανδρέας Βουτσινάς – 1983

Ανδρέας Βουτσινάς – 1983

Ο Ανδρέας Βουτσινάς υπήρξε ένας από τους πλέον σημαντικούς έλληνες θεατρικούς σκηνοθέτες με διεθνώς αναγνωρισμένη πορεία. Το Αρχείο της ΕΡΤ τιμώντας την προσφορά του στο ελληνικό θέατρο παρουσιάζει την εκπομπή:

ΠΡΟΣΩΠΑ ΘΕΑΤΡΟΥ

ΑΝΔΡΕΑΣ ΒΟΥΤΣΙΝΑΣ

(video)

Το 1983 ο Ανδρέας Βουτσινάς βρίσκεται στην Αθήνα και αναλαμβάνει να σκηνοθετήσει τον θίασο «Ελεύθερη Σκηνή» στην θεατρική παράσταση «Το Σώσε» του Μάικλ Φρεν (Michael Frayn) για τη χειμερινή περίοδο 1983-1984 στο θέατρο Μινώα. Η εκπομπή παρακολουθεί τον Ανδρέα Βουτσινά στις πρόβες της παράστασης, στο σπίτι του και στο πατρικό του στην Κυψέλη. Ο διακεκριμένος σκηνοθέτης μιλάει για τις σπουδές του στο θέατρο, αρχικά στην Αγγλία στο Old Vic και στη συνέχεια στη Νέα Υόρκη. Αναφέρεται συνοπτικά στη συνεργασία του με ηθοποιούς και σκηνοθέτες, αστέρες του θεάτρου και του κινηματογράφου, όπως ο Ελία Καζάν, η Αν Μπάνκροφτ, η Τζέιν Φόντα και άλλοι. Μιλάει για τη μαθητεία του στο Actors’ studio το 1958 και ειδικά για τον συνιδρυτή της σχολής, Lee Strasberg.

Ο σκηνοθέτης μιλάει επίσης με ιδιαίτερη συγκίνηση για τη συνεργασία του με τη Μελίνα Μερκούρη  και τον Ζιλ Ντασέν (Jules Dassin), περιγράφει πώς επέστρεψε στην Ελλάδα χάρη στη Δέσπω Διαμαντίδου και αναφέρεται  συγκεκριμένα στη συνεργασία του με το ΚΘΒΕ από την οποία ξεχωρίζει την πρώτη του παράσταση εκεί «Η τρελή του Σαγιώ» του Ζαν Ζιρωντού, η οποία ανέβηκε το 1981, καθώς και τις παραστάσεις  «Ελένη» του Ευριπίδη το 1982 και «Λυσιστράτη» του Αριστοφάνη το 1983, γιατί όπως εξηγεί αποτελούν τα τρία πιο «ερευνητικά» έργα του για τα οποία δεν ήταν σίγουρος για το αποτέλεσμα.

Ο Ανδρέας Βουτσινάς επισκέπτεται την ταράτσα στο πατρικό του σπίτι στην οδό Επτανήσου 50. Περιγράφει τις αυτοσχέδιες παραστάσεις που έδινε εκεί ως παιδί και διηγείται ιστορίες για τον παππού και την μητέρα του.

Κατά τη διάρκεια της εκπομπής παρουσιάζονται πλάνα από ταινίες στις οποίες έπαιξε ο Ανδρέας Βουτσινάς όπως «Το μυστήριο με τις 12 καρέκλες» (The twelve chairs) (1970) σε σκηνοθεσία Mell Brooks και «Κραυγή Γυναικών» (1978) σε σκηνοθεσία Ζιλ Ντασέν,  ακούγονται τα κείμενα από προγράμματα παραστάσεων που σκηνοθέτησε ο ίδιος όπως «Το μονό ζευγάρι» του Ν. Σάιμον και «Τσάο» του Μ.Ζ. Ζοβαζόν.

Σημαντικοί άνθρωποι του θεάτρου και του κινηματογράφου (Δέσπω Διαμαντίδου, Γιώργος Αρμένης, Ζωή Λάσκαρη, Όλια Λαζαρίδου, Σταύρος Παράβας, Πέμυ Ζούνη, Ζιλ Ντασέν), καθώς και όλος ο θίασος της «Ελεύθερης σκηνής» (Ντίνος Ηλιόπουλος, Γιώργος Κιμούλης, Άννα Παναγιωτοπούλου, Μίρκα Παπακωνσταντίνου, Τάσος Περζικιανίδης, Μίνα Αδαμάκη, Δημήτρης Χρυσομάλλης, Σταμάτης Φασουλής) εμφανίζονται σε όλη τη διάρκεια της εκπομπής και σχολιάζουν με σύντομες χιουμοριστικές ατάκες το χαρακτήρα και την προσωπικότητα του Ανδρέα Βουτσινά.

Ο Ανδρέας Βουτσινάς έφυγε από τη ζωή στις 8 Ιουνίου 2010.

Σκηνοθεσία: Γιάννης Διαμαντόπουλος

Έτος παραγωγής: 1983

Δείτε περισσότερα στο archive.ert.gr

www.ert.gr

Open post

Σωτήρης Μουστάκας – 4 Ιουνίου 2007

Σωτήρης Μουστάκας – 4 Ιουνίου 2007

Στις 4 Ιουνίου 2007 έφυγε από τη ζωή ο Σωτήρης Μουστάκας. Το Αρχείο της ΕΡΤ, τιμώντας τη μνήμη του, ψηφιοποίησε και παρουσιάζει την τηλεοπτική εμφάνιση του το 1986 στην εκπομπή:

ΤΟ ΚΑΛΛΙΤΕΧΝΙΚΟ ΚΑΦΕΝΕΙΟ
(video)

Ο Βασίλης Τσιβιλίκας και ο Κώστας Φέρρης υποδέχονται τον Σωτήρη Μουστάκα στο «Καλλιτεχνικό Καφενείο». Ο αγαπημένος κωμικός ηθοποιός μιλά για τα παιδικά του χρόνια στην Κύπρο, τότε που δήλωνε πως όταν μεγαλώσει θα γίνει τραγουδιστής της όπερας ή μαέστρος ή ποδοσφαιριστής. Θυμάται επίσης τις αντιδράσεις των γονιών του όταν τους ανακοίνωσε ότι θέλει τελικά να γίνει ηθοποιός, αλλά και την «απόδραση» του από την Κύπρο για να έρθει στην Αθήνα και να σπουδάσει στο Εθνικό Θέατρο. Αναφέρεται επίσης στην πρώτη του θεατρική εμφάνιση, στην παράσταση «Μια πόρτα δραχμές 500», με το θίασο Κώστα Ρηγόπουλου και Κάκιας Αναλυτή, αλλά στην ατάκα «οπαλάκια», που είπε στην παράσταση «Ο ασυλλόγιστος» του Μολιέρου και τον έκανε να ξεχωρίσει.

Ακολούθησαν συνεργασίες με σημαντικούς ηθοποιούς, όπως η Κατίνα Παξινού και ο Αλέξης Μινωτής, θεατρικές παραστάσεις και ρόλοι στον κινηματογράφο και την τηλεόραση, ενώ όπως παραδέχεται ο Σωτήρης Μουστάκας τον κέρδισε τελικά η επιθεώρηση. «Μου αρέσει που δίνω γέλιο στον κόσμο. Το αν έχει ποιότητα ή δεν έχει δεν το ξέρω. Προσπαθώ όσο μπορώ, σ’ αυτό που κάνω, να είμαι καλός», εξηγεί. Παράλληλα προβάλλονται αποσπάσματα από κινηματογραφικές ταινίες στις οποίες συμμετείχε, που αγάπησε πολύ ο κόσμος.

Στο δεύτερο μέρος της εκπομπής φιλοξενούνται ο Θέμης Αδαμαντίδης, η Ηλέκτρα, η Τζίνα Σπηλιωτοπούλου, ο Νίκος Νομικός και ο Γιάννης Κατέβας.

Οικοδεσπότες: Βασίλης Τσιβιλίκας, Μίμης Πλέσσας, Κώστας Φέρρης
Τηλεσκηνοθεσία: Νέστωρ Παβέλας
Έτος παραγωγής: 1986

Δείτε περισσότερα στο archive.ert.gr

www.ert.gr

Posts navigation

1 2 3 4 46 47 48
Scroll to top